نقد و بررسی مدلهای سری 500 از خانواده‌ی CLP یاماها

سری CLP یاماها یکی از پرطرفدارترین پیانوهای دیجیتال هستند. این موضوع مرهون کیفیت بی‌نظیر یاماها در ایجاد صدا و اکشن طبیعی است.

شرکت یاماها هدف خود از تولید سری CLP را تلاش برای نزدیک شدن به حس نواختن پیانوی آکوستیک عنوان می‌کند و با تولید مدلهای جدید‌تر هر روز به این هدف  نزدیکتر می‌شود. در واقع سری Clavinova بهترین امکانات را از دو دنیای آکوستیک و دیجیتال برای ما فراهم می‌کند: احساس نواختن با یک گرند پیانوی نفیس و برخوردار بودن از امکاناتی نظیر هدفون،‌ ضبط با کیفیت صدا،‌ آهنگسازی،‌ استفاده از سکوئنسر ها و ده ها مزیت دیگر از دنیای دیجیتال.

طراحی ظاهری

مدلهای سری CLP بیشتر شبیه به پیانوهای اسپینت طراحی شده‌اند. مدلهای ۵۴۵، ۵۳۵ و ۵۷۵  ظاهر مشابهی دارند و ارتفاعی در حدود ۹۳ سانتیمتر دارند. مدل‌ ۵۸۵ بیشتر به پیانوی آکوستیک شبیه است و از ارتفاع بلندتری (‌درحدود ۱ متر)‌ برخوردار است. کوتاه ترین عضو این خانواده CLP-525 است که ۸۴ سانتیمتر ارتفاع دارد و از نظر ظاهری شباهت زیادی به پیانوهای سری Arius دارد(نقد و بررسی مدلهای سری Arius را اینجا بخوانید). مدل CLP-565GP تنها مدل از سری ۵۰۰ است که ظاهری مشابه با پیانوی گرند دارد ولی از نظر صدا و اکشن تقریبا همانند مدل CLP-535 است.

در مدلهای 545 و مدلهای بالاتر از آن دو میله نگهداره از جنس برنج برای کمک به نگه داشتن نت بر روی پوپیتر ساز در نظر گرفته شده است. البته این میله ها به گونه‌ای طراحی شده‌اند که ورق زدن نت به سادگی انجام بگیرد.

CLP-545 – قهوه‌ای سوخته

CLP-585 – مشکی براق

CLP-565GP – مشکی براق

پیچ تنظیم شدت صدا در تمامی مدلها در سمت راست پیانو تعبیه شده است. از مدل ۵۳۵ به بعد صفحه‌ی نمایشگری در سمت چپ ساز و در کنار دکمه‌های تنظیم قرار گرفته است و امکان دسترسی آسان به تمامی امکانات ساز را فراهم می‌کند. در مدل ۵۲۵ به دلیل نبود صحفه نمایشگر مجبور هستید به راهنمای ساز مراجعه کنید تا نحوه‌ی استفاده‌ی ترکیبی از دکمه‌ها را فرا بگیرید.

نمایی از صفحه نمایشگر و کلیدهای تنظیم در CLP-535

کیفیت صدا

یکی از تغییرات بسیار مهم در سری ۵۰۰ طراحی مجدد سیستم نمونه برداری و تولید صدا است. هنگامی که یاماها در سال ۲۰۰۷ تمامی سهام شرکت Bösendorfer را خریداری کرد پیش بینی می‌شد که به زودی این غول ژاپنی از تجارب و فناوری های بوزندورفر در جهت ارتقای سایر محصولاتش اعم از آکوستیک و دیجیتال استفاده کند. یکی از نتایج این خرید استراتژیک را می‌توان در سری ۵۰۰ مشاهده کرد. به غیر از مدل CLP-525 در تمامی مدلهای سری ۵۰۰،‌ یاماها از صدای پیانوی آکوستیک ایمپریال ۲۹۰ سانتی متری بوزندورفر که یکی از خوش صدا ترین پیانوهای جهان می‌باشد در کنار صدای پیانوی CFX یاماها استفاده کرده است.

صدای پیانوی بوزندورفر به طور کلی نرم تر و غنی تر است و به همین دلیل برای اجرای قطعات موسیقی کلاسیک و رمانتیک بسیار مناسب است. صدای پیانوی CFX روشن‌ و کمی تیز تر از بوزندورفر است و به همین دلیل اجرای موسیقی مدرن، به‌ويژه موسیقی جَز با این صدا سونوریته‌ی بهتری ایجاد می‌کند. از میان ۳۴ صدا،‌ هشت صدا به پیانو اختصاص داده شده است که در بین آنها عناوینی نظیر Rock Grand و Mellow Grand به چشم می‌خورد.

Bösendorfer Imperial 290

نمونه برداری از صدای پیانو قدمتی در حدود ۳۰ سال دارد. نمونه‌برداری صدا در پیانوهای سری ۵۰۰ با چنان دقت و کیفیتی انجام شده است که تنها یک موسیقیدان حرفه‌ای می‌تواند متوجه شود که صدا به طور مصنوعی ایجاد می‌شود. به عنوان مثال وقتی با دقت به صدای نت های بسیار بم گوش دهید ممکن است بتوانید لوپ(‌صدای تکرار شونده)های کندی را بشنوید. البته در اجرای عادی به هیچ عنوان نمی‌توان آنها را تشخیص داد. این سطح از کیفیت قطعا موفقیت بزرگی برای یاماها محسوب می‌شود.

تکنولوژی Smooth Release با تحلیل کیفیت ضربه‌‌ی واردشده به کلاویه و نحوه‌ی (سرعت) رها کردن کلید توسط نوازنده، تکنیک‌های استاکاتو و لگاتو را به خوبی شبیه ‌سازی می‌کند.

در جدول زیر مشخصات سیستم تولید صدا در مدلهای سری ۵۰۰ ارائه شده است.

علامت ← به معنای مشابه بودن اطلاعات با ستون قبلی می باشد

کیفیت اکشن

پیانوهای سری Clavinova از مکانیسم graded-hammer برخوردار هستند. معنای این عبارت این است که وزن کلیدها در این سری همانند یک پیانوی آکوستیک از سمت چپ به راست به تدریج سبکتر می‌شود. چکشها در پیانوی آکوستیک اندازه و وزن متفاوتی دارند و به همین دلیل وزن کلاویه ها نیز متفاوت است. در مدلهای پایینتر این سری، کلاویه ها در ۴ ناحیه وزنی تقسیم بندی شده‌اند ولی در دو مدل ۵۷۵ و ۵۸۵ برای هر کلاویه وزن منحصر به‌فردی در نظر گرفته شده‌است. در واقع در این دو مدل هیچ دو کلاویه‌ای وجود ندارد که وزن آنها با یکدیگر مشابه باشد.

در برخی از مدلهای این سری، کلاویه ها از جنس چوب طبیعی ساخته شده‌اند و حس تاچ بسیار مطلوبی دارد. کلاویه‌های سمت راست مدل ۵۳۵ در مقایسه با مدل ۵۴۵ و ۵۷۵ کمی سفت تر است (‌البته این موضوع برای بسیاری از هنرجویان مشکل محسوب نمی‌شود). از سوی دیگر کلاویه‌های سمت راست در مدل ۵۷۵ کمی حالت فنری و جهنده دارد. این حالت فنری به هیچ وجه مشکلی در امر نوازندگی ایجاد نمی‌کند ولی به هر حال حس نواختن آن با حس پیانوی گرند کمی متفاوت است.

عمق کلاویه‌ها نیز در تمامی مدلها به درستی درنظر گرفته شده‌ است و هنگام نواختن کاملا طبیعی به نظر می‌رسد. روکش کلاویه ها در تمامی مدلها از جنس عاج مصنوعی کار شده است که در ایجاد حس خوب نوازندگی مؤثر است.

مکانیزم رهاسازی چکش یکی دیگر از ویژگیهاییست که تقریبا در بیشتر مدلهای سری ۵۰۰ تعبیه شده است. پیش از یاماها شرکت رولند این ویژگی را در مدلهای سری HP خود قرار داده بود.( برای اطلاع از اصطلاحات فنی و تخصصی پیانوهای دیجیتال می‌توانید به این مطلب و یا راهنمای جامع خرید پیانوهای دیجیتال مراجعه کنید)

در جدول زیر مشخصات اکشن مدلهای سری ۵۰۰ ارائه شده است.

علامت ← به معنای مشابه بودن اطلاعات با ستون قبلی می باشد

سایر ویژگیها

تمامی مدلهای سری ۵۰۰ توانایی ضبط صدا به صورت فایل MIDI و فایل صوتی (wav) را دارند. این ویژگی به هنرجو این امکان را می‌دهد که اجرای خود را ضبط کرده و از نقاط ضعف خود مطلع شود. امکان ضبط فایل صوتی(wav) تنها با اتصال حافظه‌ی فلش امکانپذیر است ولی فرمت ‌MIDI به دلیل کم حجم بودن بر روی حافظه‌ی داخلی دستگاه ذخیره می‌شود. سیستم ضبط به شما امکان می‌دهد تا تراک های متعددی را به صورت جداگانه ضبط و با یکدیگر ترکیب کنید.

با استفاده از ورودی AUX می‌توانید سایر دستگاههای پخش کننده‌ی موسیقی نظیر گوشی های هوشمند و تبلت را از طریق کابل استریو به پیانو متصل کنید. صدای ورودی AUX را می‌توان به سمت اسپیکر و همچنین تراک در حال ضبط هدایت نمود و این ويژگی یکی از امکانات حیاتی و بسیار کاربردی برای آهنگسازان و نوازندگان حرفه‌ای محسوب می‌شود. چنانچه صدای AUX را به سمت تراک در حال ضبط هدایت کنید،‌ این صدا به همراه صدای آنچه که می‌نوازید در فایل صوتی میکس می‌شود.

هر یک از پیانوهای سری ۵۰۰ به دو خروجی جک هدفون مجهز هستند. با اتصال هدفون،‌ صدای بلندگوها به طور خودکار قطع می‌شود. رابط USB به MIDI نیز امکان اتصال پیانو به کامپیوتر را ممکن می‌سازد.

در جدول زیر سایر مشخصات پیانوهای سری ۵۰۰ برای مقایسه‌ی بهتر ارائه شده است.

علامت ← به معنای مشابه بودن اطلاعات با ستون قبلی می باشد

جمع بندی

انتخاب بین پیانوی دیجیتال و آکوستیک موضوعی است که باید با توجه به نیاز و شرایط نوازنده انجام گیرد. صدای یک پیانوی دیجیتال همچنان به دلیل عدم استفاده از صفحه صدا و رزونانس طبیعی سیم‌ها نمی‌تواند همانند یک پیانوی آکوستیک پر و غنی باشد. البته با وجود پیشرفت‌های صورت گرفته در ۲۰ سال گذشته این اختلاف به شدت در حال کم شدن است و کار به جایی رسیده است که اختلاف بین پیانوی دیجیتال و آکوستیک تنها برای موسیقیدانان حرفه‌ای قابل تشخیص است. در بسیاری از شرایط شاید به سختی بتوان اختلافی بین صدای پیانوی دیجیتال و آکوستیک احساس کرد!

برای خانواده‌ای که فرزند کوچکشان به پیانو علاقه دارد، پیانیست حرفه‌ای که فضای کافی برای خرید گرندپیانو در اختیار ندارد و برای بسیاری از کسانی که نوازندگی را به صورت آماتوری و صرفا به دلیل علاقه دنبال می‌کنند، پیانوهای سری ۵۰۰ یاماها می تواند نعمت بزرگی باشد! قیمت پایین،‌ عدم نیاز به کوک،‌ جابجایی بسیار آسان در مقایسه با پیانوی آکوستیک، تجربه‌ی صدای گرند با پیانویی در سایز اسپینت در یک آپارتمان کوچک،‌ امکان استفاده از هدفون و تمرین بی صدا تا پاسی از شب، ضبط باکیفیت از اجرا، … همگی از مزایای پیانوهای دیجیتال است.

اگر استاد شما در خرید پیانوی آکوستیک پافشاری می‌کند بد نیست اورا به فروشگاهی دعوت کرده و از بخواهید با پیانوهای سری کلاوینوا چند قطعه اجرا کند. مطمئن باشید به زودی نظرش عوض خواهد شد.

===============

منابع :‌Pianobuyer، وب سایت شرکت یاماها

ترجمه :  محسن جوزی

===============